Akış mı, Proses mi?

“Biz Toyota değiliz, bizim sektör farklı.” Bu itirazı sık duyuyorum. Elbette farklı. Ürün, talep, teknoloji ve sipariş yapısı aynı değil. Başka bir işletmenin çözümünü olduğu gibi kopyalamak da doğru olmaz.

Yine de her işletmede sorabileceğimiz bir soru var: Müşterinin ihtiyacı, siparişten teslimata kadar hangi adımlardan geçiyor ve nerelerde bekliyor?

Prosesi geliştirmek ne sağlar?

SMED ile ayar süresini azaltmak, Yamazumi ile işi dengelemek, standart iş geliştirmek, bakım kayıplarını azaltmak… Bunların her biri belirli bir probleme cevap verebilir.

Güvenlik, kalite ve ergonomi için yapılan iyileştirme de değerlidir; mutlaka akış süresini kısaltması gerekmez. Ancak bir makineyi hızlandırdığımızda bunun toplam çıktıya nasıl yansıyacağını ayrıca değerlendirmeliyiz.

Akış neyi gösterir?

Makine daha hızlı çalışırken önündeki veya arkasındaki yarı mamul stoğu büyüyorsa, yerel kazanım toplam akışa yansımıyor olabilir. Bir istasyonun kapasitesi, müşteriye teslim edebileceğimiz miktarla aynı değildir.

Bu yüzden ürün ailesi düzeyinde beklemeleri, işlem sürelerini, stokları ve teslimat sonucunu birlikte izlemek gerekir. Darboğazı ve malzeme yenileme düzenini görmeden yapılan hızlandırma, kuyruğun yerini değiştirebilir.

Süreleri doğru adlandıralım

D2D, üretim sisteminin tanımlı kapıdan kapıya akış süresidir. Siparişten teslimata ve siparişten tahsilata geçen süreler farklı kapsamları içerir. Stok gün sayısı da eldeki stoğun ortalama tüketimi ne kadar karşılayacağını gösteren ayrı bir ölçüdür. [1]

Yönetim bu ölçülerin birbirine etkisini görmeli; saha ekipleri de belirli proses problemlerini çözebilmelidir. Akış ile proses arasında seçim yapmıyoruz. Proses iyileştirmesini bütünün ihtiyacıyla ilişkilendiriyoruz.

Toyota olmanıza gerek yok. Kendi işinizde bir siparişin yolculuğunu görmeniz ve o yolculuğu birlikte geliştirmeniz gerekiyor.

[1] Lean Enterprise Institute · Cycle Time ve Production Lead Time